Burmania

Tevens Stins 346 Nieuw Burmaniahuis.

Noomen: “Al rond 1300 woonden naast de Oldehove de Burmania’s. Het Burmaniahuis wordt sinds de 15de eeuw expliciet genoemd. Blijkens archiefvermeldingen en kaartmateriaal uit de 16de eeuw bleek het huis omgracht te zijn. De verdedigbaarheid blijkt ook uit feit dat Rienck Burmania in 1492 zijn huis tot open huis voor de Groningers verklaarde.
Tyaerdt Bourmanya werd in 1505 genoemd onder de edellieden van Leeuwarderadeel. In 1541 maakte hij zijn testament. Genoemd worden daarin olde Bourmanya huys en het Nieuw Burmania-huis van Joost Burmania, grenzend aan het Oldehoofster kerkhof. Dit “bij elkaar wonen” van verwante edellieden komt in middeleeuws en vroeg-modern Friesland herhaaldelijk voor. Aan het Burmania-huis was het collatierecht van verschillende prebenden verbonden. In de Burmania-hof verrezen burgerhuizen die nog enige tijd grondpacht aan de Burmania’s betaalden.”

SIF: “De stins is in de Middeleeuwen ontstaan: in de 15e eeuw of eerder.”
“De familie Burmania stamt af van een dertiende-eeuwse pastoor van de Sint Vituskerk van Oldehove. Bij de stins behoorden uitgebreide grondbezittingen, die zich op de Oldehoveterp bevonden. Doordat de familie afstamt van een pastoor, hadden ze lange tijd het ‘jus patronatus’: het benoemingsrecht van priesters van de Sint Vituskerk.
In de 16e eeuw is Rienck van Burmania, drost van Coevorden, eigenaar van de stins en hij besluit om rond 1555 deze te laten verbouwen. Rienck heeft een broer Joost, die getrouwd was met Baef Caters, naar wie het huis ook wel Catershuis werd genoemd.”
“Het huis blijft tot 1679 in bezit van de familie Burmania, om daarna achtereenvolgend te vererven op de families Sirtema van Grovestins, Aebinga van Humalda en Eysinga. In 1871 erfde Jkvr. Clara Tjallinga Aedonia van Eysinga het huis. Zij liet het samen met haar man Bernhardus Hopperus Buma afbreken en geheel opnieuw opbouwen.”
“De oudste afbeelding van de stins/state vinden we op een kaart van Leeuwarden, die door Jacob van Deventer omstreeks 1560 werd vervaardigd. De afbeelding op deze kaart van het Burmaniahuis wekt het vermoeden, dat midden op of achter het dak van een rechthoekig gebouw zich een traptoren bevond. Dit is echter niet met zekerheid te zeggen, omdat de afbeelding te klein en schetsmatig is.
De volgende afbeelding vinden we op een vogelvluchtkaart van Johannes Sems en Pieter Bast uit 1600/’03. Hierop is het Burmaniahuis duidelijker afgebeeld. Het was toen een rechthoekig gebouw met een ronde traptoren tegen de westelijke zijde van de voorgevel. Aan weerszijden van het hoofdgebouw stonden bijgebouwen die een voorplein vormden. Het moet een zaalstins geweest zijn van twee bouwlagen op een kelder. In de zestiende eeuw werden verschillende zaalstinsen, bestaande uit een bel-etage op een onderkeldering verhoogd met een tweede verdieping. Waarschijnlijk is hiervan ook sprake was bij het Burmaniahuis. Die verbouwing vond mogelijk in 1555 plaats.

De stins had ook een poort, die al lang verdwenen is en nog een tijd dienst gedaan heeft bij het Oldehoofster-kerkhof. De poort droeg boven de wapenstenen Burmania en Aylva het opschrift: ‘Rienck van Burmania ridder ende drost tot Coevarden Ao 1555’.
Volgens getuigen had de stins sterke, overwelfde kelders, waarin sporen van schietgaten zichtbaar waren. De zaalstins zal op z’n laatst uit de vijftiende eeuw dateren. Waarschijnlijk is het gebouw vele malen verbouwd, voordat het in 1874 gesloopt werd en vervangen door het huidige, grote herenhuis.
De vele verbouwingen hadden tot gevolg dat de oude zaalstins in 1874 al niet meer te herkennen was. Bij de laatste verbouwing, die waarschijnlijk in de vroege negentiende eeuw heeft plaats gevonden, was het een groot herenhuis in de empire-stijl geworden. De toren was al lang afgebroken en de ingang was geheel rechts terecht gekomen. Het huis kende drie bouwlagen van 6 raamvakken breed en werd gedekt door een vrij laag schilddak. Het huis was aan de oostzijde voorzien van een lage vleugel.

Blijkbaar beviel Jonkvrouwe Clara Tjallinga en haar man het nogal saaie gebouw niet en zij lieten het Burmaniahuis -dat de middeleeuwse kern nog bezat- geheel afbreken. Zelfs de kelders werden afgebroken. Het nieuwe Burmaniahuis, in 1874 ontworpen door Jurjen Bruns en in 1914 verbouwd is een voorname stadsvilla geworden. Het gebouw is in neo-renaissancestijl versierd met elementen van natuursteen en pleisterwerk. Er kwamen zelfs grote leeuwen op het bordes te liggen.”

“Het huidige huis is eigendom van de gemeente Leeuwarden.”

(bron: Stinsen en States, Adellijk wonen in Friesland, 1992).

Pagina delen:  


« Bekijk alle locaties

Meer informatie


  Wat zit hier nog meer in de buurt?


Bekijk alle locaties die je dichtbij Burmania kunt vinden.

Pin Post-Plaza Hotel & Grand Café

  Leeuwarden

Na een intensieve verbouwing en restauratie van het oude Hoofdpostkantoor, is Post-Plaza getransformeerd tot een unieke plek in het centrum van Leeuwarden, waar gasten slapen, eten, werken, drinken en genieten in een historisch decor....


Meer info

Pin Grand Cafe Wouters

  Leeuwarden

Tegenover het Centraal Station en op korte loopafstand van het centrum, bent u bij ons aan het juiste adres voor een heerlijk kopje koffie met gebak, een borrel, een lekkere lunch of gezellig diner,...


Meer info

Pin Kookatelier De Kleyne Sint Jacob

  Leeuwarden

Kookatelier De Kleyne Sint Jacob Op deze unieke plek in het historische hart van Leeuwarden voelt het direct als thuis. Een inspirerende en sfeervolle ruimte vol licht en kleur. Natuurlijk als eye catcher die...


Meer info

Ontvang jij de nieuwsbrief van Friesland al?

Meld je aan en ontvang iedere maand onze nieuwsbrief met de leukste evenementen in Friesland, aantrekkelijke arrangementen en leuke nieuwtjes over de provincie.

Zoeken op Friesland.nl

De lekkerste Friese cookies

Friesland.nl maakt gebruik van cookies om goed te kunnen functioneren. Door gebruik te blijven maken van onze website, of door deze melding te sluiten, geef je aan hier akkoord mee te gaan.