Eysinga

Noomen: “Eysinga-huis in Rinsumageest was een belangrijke stins. Bij de beschrijving van de veten rond 1474 wordt het herhaaldelijk genoemd; wèl was Tjaerda-huis sterker dan Eysinga. Over het uiterlijk van de middeleeuwse stins is nagenoeg niets bekend. Het oude huis werd rond 1623 afgebroken. Er verrees een geheel nieuw omgracht huis, dat door een houten brug met een fors poortgebouw was verbonden. Bij de afbraak van dit huis in 1805 bleek wel dat van het middeleeuwse huis nog twee gewelfde kelders en zware muren restten.”
“Samen met zijn Rinsumageester medehoofdelingen (op Juwsma, Tjaerda en Melkema) ondertekende Feye Eysinga in 1422 als Schieringer het Grote Verbond.”
“Naast andere huizen van de Holdinga’s werd het in 1594 als huysinge staende op (de) staten ofte eedelhoffstee tot Eysingha fideicommissair bezwaard.”

SIF: “Het bouwjaar van de stins is niet bekend, maar dat moet in de 14e eeuw geweest zijn en kan zelfs in de 13e eeuw zijn geweest.”
“Rond 1400 woonde hier Feye Eysinga, “Hoveling Up der Gaest”, getrouwd met Etcke Bornhuistra. In oude charters komt de naam ook als Asinga en Essingha voor.”
“Wumkes meldt in zijn “Stads- en dorpskroniek van Friesland”:
30 september 1768: Verkoop van 500 eiken op Eysinga-State te Rinsumageest.
3 juli 1769: Verkoop van 500 eiken in het bosch van grietman Schwartzenberg te Rinsumageest.
19 oktober 1787: Veiling van 200 à 300 beukenstammen op Eysinga State onder Rinsumageest.
Na de dood van Wilco volgt op 13 oktober 1788 een “Boelgoed van meubelen, porselein, koper, tin, jacht- en vischgerei, 4 kanonnen ten huize van wijlen grietman Schwartzenberg te Rinsumageest” en op 17 september 1789 “Verkoop der buitenplaats van grietman Schwartzenberg te Rinsumageest”.

De “Tegenwoordige Staat” (boek II, blz. 243) beschrijft het huis rond 1785 als volgt: “Rinsumageest… …versierd door veele schoone huizen, vooral door de oude Adelyke State Eysinga, voorzien met een zeer schoon huis, dat uit het water opgetrokken, met eene zware graft omringd, en op twee zwaare gewelfde kelders gebouwd is. Buiten de graft, aan den Noordkant van dit huis, is een groot plein, en aan het einde daarvan een paardestal. In ’t Oosten ligt een ruime tuin, die met een tweede graft omtrokken is, en weder in ’t ronde een fraaie buiten cingel heeft”.

In 1789 werd de grote state verkocht aan J.P. Andrae van Haren, een zoon van Onno Zwier van Haren, die er in 1793 nog een koetshuis, een stal en een koetsierswoning bij liet bouwen. In 1798 had jonker Van Haren echter al genoeg van het huis. De tijd was dan ook niet gunstig voor de adel en zeker niet voor oranjegezinden. Eysinga State werd verkocht aan de timmerman Oberman, die het verkocht aan Johannes Jacobus Loensma, die het echter weer terugverkocht aan Oberman, die het weer verkocht enz., enz. Enkele jaren lang ging het trotse huis van hand tot hand, in zijn geheel of in gedeelten. Ook de dominee/koopman Cahais heeft een deel van de tuinen en hoven gekocht. In maart 1805 biedt hij uit de hand te koop aan “het Engelsch plantsoen van Eisinga-State”. Wie het huis in die jaren allemaal in eigendom hebben gehad weet ik niet, maar in ieder geval werd er geen cent meer aan onderhoud uitgegeven en in 1805 is alles afgebroken. Het nog maar 12 jaar oude koetshuis, stal en koetsierswoning bleven staan en werden in 1820 als armhuis ingericht. Dit armhuis heette “Pleinhuizen”. In 1909 is ook dit laatste restant van Eysinga State afgebroken.
In de 50-er jaren van de 20e eeuw waren alleen de grachten van Eysinga State nog te zien.”

“Van de State is niets meer terug te vinden.”

(bron: Stinsen en States, Adellijk wonen in Friesland, 1992; Jan Leemburg; “De historie gaat door het eigen dorp” van A. Algra; Archief van Jan Leemburg).

Pagina delen:  


« Bekijk alle locaties

Meer informatie


  Wat zit hier nog meer in de buurt?


Bekijk alle locaties die je dichtbij Eysinga kunt vinden.

Pin Camping De zandhorst

  walterswald

Welkom bij Camping De Zandhorst, gelegen in het Friese dorpje Wâlterswâld (Wouterswoude) Bij Dokkum. Camping De Zandhorst is gevestigd in een prachtig gebied in Friesland waar u in alle rust en ruimte van de...


Meer info

Pin B&B De Koesfabriek

  Dokkum

Sfeervolle bed and breakfast met de faciliteiten van een appartement. Gevestigd in het pand anno 1600 van de oude drukkerij van de Nieuwe Dockumer Courant. Aan de rand van het centrum. Eten, winkelen, supermarkt,...


Meer info

Pin Hotel-restaurant It Posthûs

  Burdaard

Hotel-Restaurant It Posthûs is een À la carte restaurant en hotel met zeven kamers.Terras op de Dokkumer EE aan de Elfstedenroute in Birdaard. Zaalaccomodatie vanaf tien personen tot en met 150 personen.


Meer info

Pin Bij De Pastorie

  Reitsum

B&B Bij De Pastorie bij Dokkum. Prachtige B&B met volledige privacy! Eigen entree, twee slaapkamers, woonkamer met keukentje. Ontbijt wordt bij u in het appartement geserveerd. De kids kunnen heerlijk spelen in de grote...


Meer info

Ontvang jij de nieuwsbrief van Friesland al?

Meld je aan en ontvang iedere maand onze nieuwsbrief met de leukste evenementen in Friesland, aantrekkelijke arrangementen en leuke nieuwtjes over de provincie.

Zoeken op Friesland.nl

De lekkerste Friese cookies

Friesland.nl maakt gebruik van cookies om goed te kunnen functioneren. Door gebruik te blijven maken van onze website, of door deze melding te sluiten, geef je aan hier akkoord mee te gaan.