Onnema of De Wier

Noomen: “De oudste vermelding van Onnema is domus et domistadium Onnama in 1423. De ligging van Onnema weerspiegelt de ontginning van de Dokkumer Wouden; meer zuidelijk gelegen goederen zijn er waarschijnlijk vanaf gesplitst.
In 1423 maakte Ducko Onnama, commensalis van de abt van Klaarkamp en vroeger woonachtig in Dantumawoude, zijn testament. De zusters Betteka en Wapeka Ewyngha erfden het huis en hornleger (domus et domistadium Onnama); waarschijnlijk waren ze naaste familie van Ducko.”
“In 1511 was Onnama huus eigendom van Werp Ytsma, afkomstig uit Wierum, die zich naar zijn eerste vrouw, Saepck Donia van Dantumawoude, Werp Donia noemde. Hij was hertrouwd met Frau Juwsma, de dochter van de al genoemde Gatse Juwsma. Werps zoon Dowa Donye was eigenaar van het cleyn gued to Oenama huus. Beide goederen lagen toen ledich en huerloes, werden dus niet verpacht en lagen misschien woest.”
“Onnema ligt ten noorden van het dorp en houdt daarmee de herinnering vast aan een oudere bewoningsas.”
“Na 1511 was Onnema steeds een gewone boerderij. De plaats van Onnema werd in 1718 door Schotanus met de naam Oenama aangegeven. Deze oude huisplaats was in 1832 niet meer bebouwd, maar tekende zich in de verkaveling duidelijk af. Eekhoff gaf er in 1850 ook een heuveltje aan, volgens Teunissen de Wier geheten. In 1967 werd er een put gevonden met een houten onderbouw en een bovenbouw van veenzoden, waarin scherven van bolpotten en schalen, mogelijk uit de 13de eeuw. Voorts lag in 1718 westelijker op Onnemaland aan de Damwoudster Trekvaart in 1718 een stinswier.”

SIF: “De oudste vermelding van de State dateert uit 1423.”
“Het gebied rond Dantumawoude is waarschijnlijk ontgonnen vanaf de tegenwoordige Achterweg-Kooiweg, waardoor Oenema het oudste adellijke huis zal zijn.
In het testament van Duco Onnema uit 1423, die als ‘commensaal’ in Klaarkamp testeert en sterft, wordt Onnemahuis als een eenheid telkens vermeld. Het vererft als Domus en Domusstadium aan de gezusters Ewingha. De kleinkinderen van Duco erven een deel van het Onnemahuis, dat teruggegeven moet worden aan het Onnemahuis wanneer zij zonder nakomelingen zouden overlijden. Hetzelfde geld voor het deel dat zijn vrouw als levenslang vruchtgebruik krijgt: dat deel moet na haar dood teruggegeven worden aan het Onnemahuis.
Het lijkt een vroege fideicommisaire bepaling. Na de legaten aan de kerkelijke functionarissen en instellingen wordt aan hen die Onnemahuis bezitten en bewonen grond toegekend en vijf akkers ‘buppa da huise in der huis were’ gelegen.

Op de plaats waar Schotanus Oenema State aangeeft is in 1967 een put gevonden met een houten onderbouw en een bovenbouw van veenzoden, waarin scherven van bolpotten en schalen, mogelijk uit de 13e eeuw gevonden zijn.
Waar Oenema State gestaan heeft lijkt op een terp, maar het is echter een hooggelegen terrein.

In 1472 werd een rente uit ‘Onnemagued’ ‘Lidzende twisken Dockum ende Dantemwald’ door Gaytia Iwesma en zijn vrouw toegewezen aan Juw Harinxma. In 1511 is Onnema Huus van Worp Donia, die eigenlijk een Idskema was (zie Donia State). Het is 64 pondemaat groot en is met een ‘cleijn gued tot Onnema Huus’ slechts met anderhalve floreen belast. In 1511 zijn Groot en Klein Oenema beide onbewoond. Van het kleine huis was Douwe Donia eigenaar.”

“Van de State is niets meer terug te vinden”.

(bron: Herma M. van den Berg, De Monumenten van Geschiedenis en Kunst, Noordelijk Oostergo, Dantumadeel, 1984, 254 blz.)

Pagina delen:  


« Bekijk alle locaties

Meer informatie


  Wat zit hier nog meer in de buurt?


Bekijk alle locaties die je dichtbij Onnema of De Wier kunt vinden.

Pin Camping De zandhorst

  walterswald

Welkom bij Camping De Zandhorst, gelegen in het Friese dorpje Wâlterswâld (Wouterswoude) Bij Dokkum. Camping De Zandhorst is gevestigd in een prachtig gebied in Friesland waar u in alle rust en ruimte van de...


Meer info

Pin B&B De Koesfabriek

  Dokkum

Sfeervolle bed and breakfast met de faciliteiten van een appartement. Gevestigd in het pand anno 1600 van de oude drukkerij van de Nieuwe Dockumer Courant. Aan de rand van het centrum. Eten, winkelen, supermarkt,...


Meer info

Pin Botniahiem

  Damwoude

Wat vindt u op Botniahiem: Veel groen, o.a.bos, natuurroute, veel dieren(kleinvee) – schapen en friese paarden en een pony – om een ritje op te maken. Toeristich informatiemateriaal, fietsen en routes, speeltoestellen, overdekt terras,...


Meer info

Pin Bed and Breakfast Het Vergulde Scheepje

  Dokkum

Bed en Breakfast Het Vergulde Scheepje is gelegen in de historische binnenstad van Dokkum tegenover het keerpunt in de Elfstedentocht. Het is een beeldbepalend pand met een geschiedenis die teruggaat tot het ontsteken van...


Meer info

Ontvang jij de nieuwsbrief van Friesland al?

Meld je aan en ontvang iedere maand onze nieuwsbrief met de leukste evenementen in Friesland, aantrekkelijke arrangementen en leuke nieuwtjes over de provincie.

Zoeken op Friesland.nl

De lekkerste Friese cookies

Friesland.nl maakt gebruik van cookies om goed te kunnen functioneren. Door gebruik te blijven maken van onze website, of door deze melding te sluiten, geef je aan hier akkoord mee te gaan.